2008- ci ilin isti yay günlərindən biri , daha dəqiq ifadə etsəm iyulun 4-də o qutsal ziyarəti mən də yaşadım.
Təxminən 30 nəfərlik
qrupumuzla Tehrandan Ərdəbilə doğru yola düşdük. Yarım gün Sümərində
qaldıqdan sonra oradan da Şabilə doğru hərəkət etdik. Gecə saatlarında həmin
istiqamətdə yerləşdiyimiz sonuncu sığınacaqdan Savalanın zirvəsinə doğru yol
aldıq. Etiraf edim ki, dostlarımızdan fərqli olaraq dağa çıxmaq üçün
yetəri qədər hazırlığım yox idi. 4000 metri keçəndən sonra bu daha çox özünü
göstərirdi. Zirvə çox yaxın görünsə də irəlidə hələ 810 metrimiz qalirdı.
Savalanın zirvəsinə doğru çığırlar qarla örtülü olduğu üçün bu cıxmaq
üçün durumu bir az da çətinləşdirirdi. Amma hər dəfə başımı qaldırıb zirvəyə
baxdıqca sanki güc alırdım. Və o güc millətimiz üçün müqəddəs sayılan Savalan
dağının zirvəsinə qədər məni
müşayiət etdi.
Artıq Əfzələddin Xaqaninin
“Səadət qibləsi” adlandırdığı o əzəmətli dağın zirvəsindəydim. Dostlarımızla
“Ziyarətimiz qəbul olsun !” deyib qucaqlaşırdıq o anlarda.. Bizi bu zirvəyə
daşıyan gücə minnətdar idik. Bizi bu zirvəyə daşıyan o müqəddəs ruha minnətdar
idik hemin anlarda...
21-ci əsrin başlanğıcında İrandakı siyasi atmosferdə
nisbi yumşalmanın yaranması ilə 100 minlərlə soydaşımız vaxtilə ideya müəllifi
mərhum tarixçimiz Məhəmməd Təqi Zehtabinin olduğu Babək qalasına yürüşə
çıxdılar. 22 il ərəb
xilafətinə qarşı mübarizə aparan qəhrəmanımızın doğum gününü qutlamaq üçün təxminən
4 il ərzində (2002 ci ildən 2005 ci ilədək) hər il iyulun 1-də( tir ayının
10-u) Kəleybər mahalı böyük insan selinin şahidi idi. Bəzi mənbələrdə Bəzz kimi qeyd olunan , xalqın isə Babək
qalası adlandırdığı bu tikili bəlkə də inşa olunduğu andan bu canlı əzəməti görməmişdi.
Mən sonuncu dəfə
2005-ci ildə qalaya getdim və sonra...Ölkədə yaranan yeni siyasi ab-hava qalanın da yolunu bağladı, Kəleybərə qoşun briqadaları yerləşdirildi və qalanın
ətrafı hərbi təlim zonası elan olundu. Məktəbindən, köklü mədəniyyətini inkişaf
etdirməkdən məhrum edilən, özgə tarixilə bəslənən bir millətə ilin yalnız bir
günündə Babək qalasına qalxıb anasının dilində şer,mahnı söyləməyi də çox
gördülər. Elə o tarixdən də millətimin kütləvi Savalan yolçuluğu başlandı...
Kimi həmin təqvim günündə,
kimi də Quzey Azərbaycanda milli azadlıq hərəkatının lideri, Bütövlük
məfkurəsinin memarı Əbülfəz Elçibəyin əbədiyyətə qovuşduğu gündə o zirvəyə
doğru yola düşdü. Və həmin ənənə bu gün də davam edir. “ Savalan Azərbaycanın
göylərdən nur olan tacıdır” deyirdi ölməz Elçibəy. Məhz Onun torpağa
tapşırıldığı 22 avqust günü də Güney insanı üçün “ Savalanı ziyarət günü”
kimi müqəddəslik qazandı.
Amma di gəl , şəhərindən
qalasına , qalasından dağına didərgin salınan millətə dağında belə dinclik
verilirmi?
Ötən həftə Savalan
yolçuluğuna çıxan guneyli soydaşlarımızın həbs olunması rejimin insanımıza olan
rəftarını bir daha açıq-aşkar
sərgilədi. Aldığımız xəbərlərə görə Savalanın zirvəsinə cıxmaq üçün yola düşən
soydaşlarımızın dağa çıxmasına təhlükəsizlik qüvvələri tərəfindən mane olunmuş,
maneəni yarıb dağa doğru istiqamət alan soydaşlarımız elə dağın ətəklərindəcə
həbs edilmişlər. Elə bu yazını yazarkən də izlədiyim xəbərlərdə onlara qarşı
təzyiqlərin edildiyindən bəhs edilir. Bir dağ yolçuluğu gerçəkdənmi Tehran
rejimi üçün bu qədər “xətərsaz” görünür?!
Yaxşı bilirik ki,
dağlar hər zaman bizim üçün müqəddəs
sayılmışdır. Peyğəmbərlərimiz vəhy üçün , şeyxlər, övliyalar xalqın güzaranının
yaxşılaşması, təbii fəlakətlərlərdən qurtulmaq üçün tanrıya dua, raz-niyaz
etmək, imdad diləmək üçün dağlara qalxmış, şairlərimiz millətin dərdlərini
dağlara deyərək ondan nicat diləmişlər.
Elə isə dağların yolunu
kəsmək peyğəmbərlərin, övliyaların yolunu kəsmək anlamindadir məncə.. Bir halda
ki, o dağ, adına Dahi Nizaminin də Xəmsəsində işarə
olunan Xizir Peyğəmbərin qeybə çəkildiyi Savalan ola. Əfsanələrə görə Xızır
Peyğəmbər Savalan Dağında olan "Dirilik Suyu"nu içib
əbədiyaşarlıq qazanıb. Rəvayətlərdə deyilir ki, Xızır Peyğəmbər Savalan dağında
bir mağaraya girib, atını çəmənliyə ötürüb, özü isə qeybə çəkilib. Savalan dağı
haqqında tarixi mənbələrdə və dini rəvayətlərdə onlarla və bəlkə də yüzlərlə məlumatlara
rast gəlmək olar. Savalan gerçək bir müqəddəslik rəmzidir və bu müqəddəslik
zamanla daha da geniş kütləni öz ağuşuna alır. Necə ki, Əbülfəz bəy də “ Bir
gün gələcək Savalan milyon milyon insanın ziyarət məbədi, and yeri,inanc
qaynağı olacaq!” demişdi. Elə isə qoy, “ Azadlıq sevdası daşıyanlara
Savalan ziyarəti qismət olsun!”.
Rüfət Muradlı
20 avqust 2014 cü il
